NAATI CCL Nepali शब्दभण्डार
NAATI CCL Nepali को शब्दभण्डार अस्ट्रेलियाको क्लिनिक, अदालत र सरकारी काउन्टरमा दिनहुँ चल्ने भाषाबाट आउँछ। तल दस विषय क्षेत्रका 214 शब्द छन्, हरेकमा अंग्रेजी, नेपाली र एक हरफको व्याख्या।
क्लिनिकको काउन्टरमा bulk billing सुनेर अड्किने कुरा अंग्रेजी नबुझेर होइन। नेपालमा त्यस्तो व्यवस्थै छैन, त्यसैले नेपालीमा तयार शब्द पनि छैन। bulk billing, strata, superannuation, bond, AVO, no-claims bonus। यीमध्ये कुनैको पनि एक शब्दे नेपाली जोडी छैन। तीन-चार शब्दको छोटो व्याख्या चाहिन्छ, र त्यो व्याख्या खण्ड सुनिसकेपछि बनाउन थाल्दा ढिलो भइसक्छ।
अर्कातिर referral (रेफरल), symptom (लक्षण) वा tax return (कर विवरणी) जस्ता शब्द थाहा भए क्षणभरमै निस्कन्छन्। सूची पढ्नुको काम यी दुई थुप्रो छुट्याउनु हो।
सूचीलाई अंग्रेजीबाट नेपाली मात्र पढ्नु आधा काम हो। परीक्षामा नेपाली खण्ड पनि उत्तिकै आउँछ, र त्यहाँ बिरामीले ‘घुँडाको जोर्नी फेर्ने अपरेसन’ भन्दा तपाईंले knee replacement भन्नुपर्छ, ‘जमानत’ सुन्दा bail, ‘मुद्रांक शुल्क’ सुन्दा stamp duty। नेपालीबाट अंग्रेजी दिशा तयारीमा प्रायः छुट्छ, किनभने आफ्नै भाषा सुन्दा सजिलो लाग्छ। त्यसैले हरेक हरफ दुवैतिरबाट पढ्नुहोस्। यो दिशाको अभ्यास कसरी बाँड्ने भन्ने तयारी र नोट-टेकिङ पृष्ठ मा छ।
यो सूची कसरी प्रयोग गर्ने
- एउटा विषय क्षेत्र लिनुहोस्, पहिले अंग्रेजी स्तम्भ छोपेर नेपाली हेर्नुहोस्, अनि उल्टो गर्नुहोस्। दुवै दिशामा नअड्किकन आयो भने मात्र त्यो शब्द तयार भएको हो।
- जुन शब्दको नेपालीमा एउटै जोडी छैन (bulk billing, strata, salary sacrifice), त्यसको तीन-चार शब्दको व्याख्या पहिले नै तय गर्नुहोस् र हरेक पटक त्यही एउटै व्याख्या प्रयोग गर्नुहोस्।
- संस्थाका नाम सुनेकै रूपमा भन्ने अभ्यास गर्नुहोस्। बीचमा अनुवाद खोज्न रोकिनु नै अलमल हो, र अलमलमा अंक जान्छ।
- बिर्सिने शब्द मात्र एपको फ्ल्यासकार्डमा दोहोर्याउनुहोस्। पूरै सूची सुरुदेखि पढ्नुभन्दा त्यो छिटो हुन्छ।
- अन्तिममा शब्दलाई संवादभित्र राखेर सुन्नुहोस्। सूचीमा चिनेको शब्द 35 शब्दको खण्डभित्र आउँदा फेरि अड्कियो भने खाँचो अभ्यासको हो।
स्वास्थ्य 37
स्वास्थ्य संवाद प्रायः GP को कोठा वा अस्पतालबाट डिस्चार्ज हुने बेलाको कुराकानी हुन्छ, जहाँ रेफरल, औषधिको मात्रा, साइड इफेक्ट र bulk billing एउटै खण्डभित्र आउन सक्छन्।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| GP (General Practitioner) | सामान्य चिकित्सक | सामान्य स्वास्थ्य समस्या हेर्ने स्थानीय डाक्टर |
| specialist | विशेषज्ञ | कुनै खास चिकित्सा क्षेत्रमा विशेषज्ञता भएको डाक्टर |
| referral | रेफरल | GP बाट विशेषज्ञको लागि पत्र |
| prescription | प्रेस्क्रिप्सन | औषधिका लागि डाक्टरले लेखेको आदेश |
| dosage | मात्रा | खानुपर्ने औषधिको मात्रा |
| side effect | साइड इफेक्ट | औषधिको नचाहिएको असर |
| diagnosis | निदान | व्यक्तिलाई कुन रोग लागेको हो भनी पत्ता लगाउने काम |
| symptom | लक्षण | रोग लाग्दा देखिने वा महसुस हुने लक्षण |
| blood test | रगत परीक्षण | स्वास्थ्य समस्या जाँच्न रगत परीक्षण |
| X-ray | एक्स-रे | शरीरभित्रको तस्बिर, प्रायः हड्डीका लागि |
| CT scan | सीटी स्क्यान | शरीरको विस्तृत तस्बिर लिने कम्प्युटर स्क्यान |
| MRI | एमआरआई | चुम्बकीय तरंगबाट शरीरभित्रको तस्बिर लिने जाँच |
| ECG | ईसीजी | मुटुको विद्युतीय गतिविधि रेकर्ड गर्ने जाँच (ईसीजी) |
| echocardiogram | इकोकार्डियोग्राम | मुटुको अल्ट्रासाउन्ड जाँच |
| ultrasound | अल्ट्रासाउन्ड | ध्वनि तरंगबाट शरीरभित्र हेर्ने जाँच |
| triage | ट्राइएज | गम्भीरता अनुसार बिरामी वर्गीकरण |
| emergency department | आपतकालीन विभाग | अस्पतालको आकस्मिक उपचार विभाग |
| paracetamol | प्यारासिटामोल | केही देशमा एसिटामिनोफेन वा टाइलेनोल भनिन्छ |
| antibiotic | एन्टिबायोटिक | ब्याक्टेरियाको संक्रमणसँग लड्ने औषधि |
| allergy | एलर्जी | केही खाना वा वस्तुप्रति शरीरको प्रतिक्रिया |
| immunisation | खोप | रोगबाट जोगिन खोप लगाउने काम |
| Medicare | मेडिकेयर | अस्ट्रेलियाको सार्वजनिक स्वास्थ्य बीमा |
| bulk billing | बल्क बिलिंग | डाक्टरले मेडिकेयरमा सिधै बिल, बिरामीलाई निःशुल्क |
| discharge | डिस्चार्ज | अस्पतालबाट छुट्टी |
| physiotherapy | फिजियोथेरापी | व्यायाम र चालद्वारा शरीर निको पार्ने उपचार |
| occupational therapy | अक्युपेसनल थेरापी | दैनिक क्रियाकलापमा मद्दत गर्ने थेरापी |
| midwife | मिडवाइफ | गर्भावस्था र सुत्केरीमा हेरचाह गर्ने स्वास्थ्यकर्मी |
| antenatal care | प्रसवपूर्व हेरचाह | गर्भावस्थाको स्वास्थ्य हेरचाह |
| chronic disease | दीर्घ रोग | लामो समयसम्म रहने रोग (दीर्घरोग) |
| diabetes | मधुमेह | शरीरले रगतको चिनी नियन्त्रण गर्न नसक्ने रोग (मधुमेह) |
| asthma | दमा | सास फेर्न गाह्रो बनाउने रोग (दम) |
| blood pressure | रक्तचाप | रगतले नसाको भित्तामा दिने चाप |
| root canal | रुट क्यानाल | बिग्रेको दाँतको नसा उपचार गर्ने दन्त प्रक्रिया |
| glaucoma | ग्लुकोमा | आँखाभित्रको चाप बढेर हुने आँखाको रोग |
| dementia | डिमेन्सिया | सम्झना र सोच्ने क्षमता घट्ने अवस्था |
| inhaler | इन्हेलर | दमको औषधि सास मार्फत लिने उपकरण |
| knee replacement | घुँडा प्रतिस्थापन | बिग्रेको घुँडाको जोर्नी फेर्ने शल्यक्रिया |
कानुनी 22
कानुनी संवादमा प्रहरीलाई दिइने बयान, भाडा-विवादको ट्रिब्युनल वा छुट्टिएपछिको बच्चा संरक्षण आउँछ, र वादी-प्रतिवादी उल्टिए पूरै अर्थ बदलिन्छ।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| statement | बयान | प्रहरीलाई दिइने औपचारिक बयान |
| witness | साक्षी | घटना देखेको र बताउन सक्ने व्यक्ति |
| AVO | एभीओ | हिंसाबाट जोगाउन अदालती आदेश |
| domestic violence | घरेलु हिंसा | परिवारका सदस्य वा जीवनसाथीबाट हुने हिंसा वा दुर्व्यवहार |
| bail | जमानत | मुद्दा अघि हिरासतबाट अस्थायी रिहाइ (जमानत) |
| fine | जरिवाना | कानुन वा नियम उल्लंघनबापत तिर्ने जरिवाना |
| tribunal | ट्रिब्युनल | विवाद समाधान गर्ने निकाय |
| mediation | मध्यस्थता | तटस्थ व्यक्तिले विवाद समाधानमा मद्दत गर्ने प्रक्रिया (मध्यस्थता) |
| legal aid | कानूनी सहायता | वकिल खर्च नदिन सक्नेहरूलाई निःशुल्क कानूनी सहायता |
| solicitor | वकिल | कानुनी सल्लाह दिने र काम हेर्ने वकिल |
| custody | संरक्षण | छुट्टिएपछि बच्चा हेरचाह गर्ने कानुनी अधिकार |
| child support | बाल भरण पोषण | बच्चाको खर्चका लागि अभिभावकले नियमित तिर्ने रकम |
| power of attorney | मुख्तियारनामा | अरूको तर्फबाट काम गर्ने कानुनी अधिकार |
| will | इच्छापत्र | मृत्युपछि सम्पत्ति बाँडफाँट तोक्ने कानुनी कागजात (इच्छापत्र) |
| estate | सम्पत्ति | व्यक्तिको सम्पूर्ण सम्पत्ति |
| plaintiff | वादी | अदालतमा मुद्दा हाल्ने व्यक्ति (वादी) |
| defendant | प्रतिवादी | मुद्दामा आरोप लागेको व्यक्ति (प्रतिवादी) |
| small claims | साना दाबी | सामान्यतया $25,000 मुनिका साना विवाद हेर्ने अदालत |
| discrimination | भेदभाव | जात, लिङ्ग, उमेर आदिका आधारमा हुने अनुचित व्यवहार |
| restraining order | प्रतिबन्ध आदेश | कसैलाई टाढा राख्ने अदालतको आदेश |
| consent orders | सहमति आदेश | दुवै पक्षको सहमतिमा अदालतले स्वीकृत गरेको |
| property settlement | सम्पत्ति बाँडफाँड | छुट्टिएपछि वा सम्बन्धविच्छेदपछिको सम्पत्ति बाँडफाँट |
अध्यागमन र भिसा 20
अध्यागमन संवाद प्रायः आप्रवासन एजेन्ट वा Department of Home Affairs सँगको कुराकानी हुन्छ: सबक्लास, ब्रिजिङ भिसा, सीप मूल्यांकन र भिसाको सर्तअनुसारको कार्य अधिकार।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| visa | भिसा | कुनै देशमा प्रवेश र बसोबास गर्ने आधिकारिक अनुमति |
| subclass | सबक्लास | भिसाको प्रकार/नम्बर |
| permanent residency | स्थायी बसोबास | कुनै देशमा स्थायी रूपमा बस्ने अधिकार (पीआर) |
| citizenship | नागरिकता | कुनै देशको पूर्ण कानुनी सदस्यता (नागरिकता) |
| skilled migration | दक्ष आप्रवासन | पेशागत सीपका आधारमा बसाइँसराइको बाटो |
| points test | अंक परीक्षण | भिसा योग्यता मूल्यांकनको अंक प्रणाली |
| CoE | सीओई | विद्यार्थी भिसाको लागि विश्वविद्यालय भर्ना पुष्टि |
| bridging visa | ब्रिजिङ भिसा | नयाँ भिसा निर्णय पर्खँदा दिइने अस्थायी भिसा |
| work rights | कार्य अधिकार | भिसा शर्त अनुसार काम गर्ने अनुमति |
| sponsor | प्रायोजक | भिसा आवेदनलाई समर्थन गर्ने व्यक्ति वा रोजगारदाता (स्पोन्सर) |
| skills assessment | सीप मूल्यांकन | बसाइँसराइका लागि योग्यताको मूल्याङ्कन |
| EOI | ईओआई | भिसा निमन्त्रणाको लागि औपचारिक आवेदन |
| migration agent | आप्रवासन एजेन्ट | भिसा आवेदनमा मद्दत गर्ने इजाजतप्राप्त पेशेवर |
| asylum seeker | शरण खोज्ने व्यक्ति | आफ्नो देश छाडेर संरक्षण खोज्ने व्यक्ति (शरण खोज्ने) |
| protection visa | सुरक्षा भिसा | हानिबाट सुरक्षा चाहिनेलाई दिइने भिसा |
| Department of Home Affairs | गृह मामिला विभाग | आप्रवासन व्यवस्थापन गर्ने अस्ट्रेलिया सरकारी विभाग |
| naturalisation | नागरिकता प्राप्ति | नागरिक बन्ने प्रक्रिया |
| settlement services | बसोबास सेवा | नयाँ आप्रवासीहरूलाई सहयोग सेवा |
| immigration detention | आप्रवासन हिरासत | भिसा स्थिति नटुङ्गिएसम्म व्यक्तिलाई हिरासतमा राख्ने काम |
| partner visa | साझेदार भिसा | अस्ट्रेलियाली बासिन्दाको जीवनसाथीका लागि भिसा |
शिक्षा 19
शिक्षाका संवादमा बच्चाको भर्ना, खोप रेकर्ड, अभिभावक-शिक्षक भेटघाट वा TAFE को कोर्स र शुल्कको कुरा आउँछ।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| enrolment | भर्ना | विद्यालय वा कोर्षमा दर्ता गर्ने प्रक्रिया |
| immunisation records | खोप रेकर्ड | बच्चाले लगाएका खोपहरूको अभिलेख |
| birth certificate | जन्म प्रमाणपत्र | जन्म दर्ताको आधिकारिक कागजात (जन्म प्रमाणपत्र) |
| special needs | विशेष आवश्यकता | सिकाइ वा अपाङ्गताका लागि चाहिने थप सहयोग |
| IEP | आईईपी | विशेष आवश्यकता भएका विद्यार्थीको व्यक्तिगत शिक्षा योजना |
| EAL/D | ईएएल/डी | अंग्रेजी मातृभाषा नभएका विद्यार्थीहरूको लागि सहयोग |
| TAFE | टाफे | प्राविधिक तथा व्यावसायिक शिक्षा संस्थान |
| apprenticeship | प्रशिक्षुता | काम गर्दै सीप सिक्ने तालिम |
| academic integrity | शैक्षिक सत्यनिष्ठा | शैक्षिक कार्यमा इमानदारी |
| plagiarism | साहित्यिक चोरी | अरूको काम आफ्नो भनेर प्रस्तुत गर्ने काम (साहित्यिक चोरी) |
| scholarship | छात्रवृत्ति | पढाइ खर्चमा सहयोग गर्ने छात्रवृत्ति |
| tuition fees | शिक्षण शुल्क | विद्यालय वा विश्वविद्यालयलाई तिर्ने शुल्क |
| HECS-HELP | एचईसीएस | आय सीमा नाघेपछि करबाट तिर्ने सरकारी विद्यार्थी ऋण |
| credit transfer | क्रेडिट ट्रान्सफर | अर्को संस्थामा पूरा गरेको पढाइलाई मान्यता दिने काम |
| graduation | दीक्षान्त | कोर्ष पूरा गरेर योग्यता प्राप्त गर्ने काम (दीक्षान्त) |
| bullying | बुलिङ | कसैलाई डर देखाउन दोहोरिने आक्रामक व्यवहार (बुलिङ) |
| school welfare fund | विद्यालय कल्याण कोष | पोशाक र सामग्रीको खर्चमा मद्दत गर्ने कोष |
| parent-teacher meeting | अभिभावक-शिक्षक भेटघाट | बच्चाको प्रगतिबारे अभिभावक र शिक्षकको भेटघाट |
| exchange program | आदान-प्रदान कार्यक्रम | केही समय अर्को देशको विद्यालयमा पढ्ने कार्यक्रम |
सामुदायिक सेवा 20
सामुदायिक सेवाको संवाद प्रायः Centrelink को फोन कल हो, जहाँ JobSeeker, प्रतीक्षा अवधि, myGov र NDIS एउटै वाक्यमा जोडिएर आउँछन्।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| Centrelink | सेन्टरलिंक | कल्याण भुक्तानी प्रदान गर्ने अस्ट्रेलिया सरकारी निकाय |
| JobSeeker Payment | जबसिकर पेमेन्ट | सक्रिय रूपमा काम खोजिरहेका बेरोजगारहरूलाई भुक्तानी |
| Family Tax Benefit | फ्यामिली ट्याक्स बेनिफिट | बालबालिका पालन-पोषण खर्चमा सहयोग भुक्तानी |
| redundancy | पद कटौती | पद आवश्यक नभएर जागिर गुमाउनु |
| severance pay | विच्छेद भुक्तानी | कटौतीका कारण जागिर सकिँदा पाइने रकम |
| waiting period | प्रतीक्षा अवधि | भुक्तानी वा सुविधा सुरु हुनुअघिको पर्खाइ अवधि |
| myGov | myGov | Centrelink, Medicare जस्ता सेवा पहुँच गर्ने सरकारी पोर्टल |
| NDIS | एनडीआईएस | राष्ट्रिय अपाङ्गता बीमा योजना |
| Home Care Package | होम केयर प्याकेज | सरकारी कोषबाट घरमा जेष्ठ नागरिक हेरचाह |
| respite care | अस्थायी हेरचाह | नियमित हेरचाहकर्तालाई आराम दिनका लागि अस्थायी हेरचाह सेवा |
| domestic violence refuge | घरेलु हिंसा शरणस्थल | घरेलु हिंसाबाट भागेकाहरूको लागि सुरक्षित ठाउँ |
| emergency housing | आपतकालीन आवास | तत्काल आवश्यकता परेकाहरूका लागि अस्थायी बासस्थान |
| food bank | खाद्य बैंक | आवश्यकता परेकालाई निःशुल्क खाना दिने ठाउँ (फुड बैंक) |
| TIS | टीआईएस | सरकारी निःशुल्क अनुवाद र दोभाषे सेवा |
| self-exclusion | स्वैच्छिक प्रतिबन्ध | जुवा स्थल वा एपबाट आफैलाई प्रतिबन्ध लगाउने |
| Youth Allowance | युथ अलाउन्स | अध्ययन, तालिम वा काम खोजिरहेका युवालाई भुक्तानी |
| Working with Children Check | वर्किङ विथ चिल्ड्रन चेक | बालबालिकासँग काम गर्नेहरूको लागि आवश्यक पृष्ठभूमि जाँच |
| AMEP | एएमईपी | नयाँ आप्रवासीहरूको लागि निःशुल्क अंग्रेजी कार्यक्रम |
| SES | एसईएस | राज्य आपतकालीन सेवा — बाढी, आँधी आदिमा सहायता |
| carer support | हेरचाहकर्ता सहयोग | अपाङ्गता वा बिरामी भएकालाई हेरचाह गर्नेका लागि सेवा र भत्ता |
रोजगारी 20
रोजगारीका संवाद गोदाम वा निर्माण साइटको सुरक्षा घटना, अन्यायपूर्ण बर्खास्ती, वा रोजगारदाताले superannuation नजम्मा गरेको उजुरीबाट सुरु हुन्छन्।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| forklift licence | फोर्कलिफ्ट लाइसेन्स | फोर्कलिफ्ट चलाउन चाहिने इजाजतपत्र |
| WHS | डब्ल्युएचएस | श्रमिकहरूलाई चोटपटकबाट जोगाउने कानून |
| PPE | पीपीई | हेल्मेट, पन्जा, चश्मा जस्ता सुरक्षा सामग्री |
| unfair dismissal | अन्यायपूर्ण बर्खास्ती | उचित कारणबिना जागिरबाट निकालिनु |
| Fair Work Commission | फेयर वर्क कमिसन | कार्यस्थल विवाद समाधान गर्ने सरकारी निकाय |
| superannuation | सुपरएनुएसन | अस्ट्रेलियामा अनिवार्य सेवानिवृत्ति बचत योजना। रोजगारदाताले तलबको १२% जम्मा गर्छ |
| TFN | टीएफएन | ATO ले जारी गर्ने व्यक्तिगत कर पहिचान नम्बर |
| redundancy | पद कटौती | पद नचाहिने भएर जागिर गुम्नु (कटौती) |
| performance review | कार्यसम्पादन समीक्षा | कर्मचारीको कामबारे छलफल हुने नियमित बैठक |
| flexible work arrangement | लचिलो कार्य व्यवस्था | घरबाट काम, पार्ट-टाइम, वा मिलाइएको समय |
| minimum wage | न्यूनतम ज्याला | कानुनले तोकेको न्यूनतम ज्याला |
| workers' compensation | कामदार क्षतिपूर्ति | काममा चोटपटक भएका श्रमिकहरूको बीमा |
| long service leave | दीर्घ सेवा बिदा | लामो समय काम गरेपछि पाउने तलब सहित बिदा |
| workplace bullying | कार्यस्थल बुलिङ | कार्यस्थलमा कामदारमाथि दोहोरिने अनुचित व्यवहार |
| workplace discrimination | कार्यस्थल भेदभाव | व्यक्तिगत विशेषताका आधारमा काममा हुने अनुचित व्यवहार |
| union | ट्रेड युनियन | कामदारका अधिकारको प्रतिनिधित्व गर्ने संगठन (युनियन) |
| apprentice | प्रशिक्षार्थी | काम गर्दै सीप सिक्ने व्यक्ति |
| probation period | परिवीक्षा अवधि | नयाँ जागिरको सुरुको परीक्षण अवधि |
| salary sacrifice | कर-पूर्व तलब कटौती | कर-पूर्व तलबबाट सेवानिवृत्ति कोष वा अन्य लाभमा योगदान गर्ने व्यवस्था |
| return to work plan | कार्य फिर्ता योजना | घाइते कामदारलाई बिस्तारै काममा फर्काउने योजना |
बीमा 19
बीमा संवादमा गाडी ठोक्किएपछिको दाबी, आफैँले तिर्नुपर्ने excess, र पोलिसीले के-के समेट्दैन भन्ने प्रश्न आउँछ।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| premium | प्रिमियम | बीमाका लागि नियमित तिर्ने रकम (प्रिमियम) |
| excess | एक्सेस | बीमाले भुक्तानी गर्नु अघि आफैले तिर्ने रकम |
| claim | दाबी | क्षति वा घटनापछि बीमा कम्पनीसँग भुक्तानी माग्ने काम (दाबी) |
| policy | पोलिसी | बीमा सम्झौताको कागजात (पोलिसी) |
| total loss | पूर्ण हानि | सवारी वा सम्पत्ति मर्मत गर्न नसकिने गरी बिग्रिएको अवस्था |
| no-claims bonus | नो-क्लेम्स बोनस | कुनै दाबी नगरेकोमा प्रिमियममा छुट |
| third party | तेस्रो पक्ष | दुर्घटना वा घटनामा संलग्न अर्को व्यक्ति (तेस्रो पक्ष) |
| public liability | सार्वजनिक दायित्व बीमा | सर्वसाधारणलाई हुने चोट वा क्षति समेट्ने बीमा |
| income protection | आय सुरक्षा बीमा | बिरामी वा चोटले काम गर्न नसक्दा आय प्रतिस्थापन बीमा |
| life insurance | जीवन बीमा | मृत्यु भएमा परिवारलाई पैसा दिने बीमा (जीवन बीमा) |
| CTP | सीटीपी | अनिवार्य तेस्रो पक्ष बीमा — अरूको चोट कभर गर्ने अनिवार्य कार बीमा |
| agreed value | सहमत मूल्य | पूर्व-सहमत रकममा बीमा भुक्तानी |
| market value | बजार मूल्य | हालको बजार मूल्यमा आधारित भुक्तानी |
| contents insurance | सामग्री बीमा | घरभित्रको सामानको बीमा |
| ambulance cover | एम्बुलेन्स कभर | एम्बुलेन्स खर्चको बीमा वा सदस्यता |
| Medicare Levy Surcharge | मेडिकेयर सरचार्ज | निजी स्वास्थ्य बीमा नभएका उच्च आय भएकामा अतिरिक्त कर |
| LHC loading | एलएचसी लोडिङ | ३० वर्षपछि निजी बीमा ढिला गरेमा थप प्रिमियम |
| AFCA | एएफसीए | बीमा, बैंक, पेन्सन सम्बन्धी उजुरी समाधान गर्ने निकाय |
| ombudsman | ओम्बड्स्म्यान | संगठनहरू विरुद्ध उजुरी अनुसन्धान गर्ने स्वतन्त्र निकाय |
उपभोक्ता 18
उपभोक्ता संवाद बिग्रिएको फ्रिज, नआएको रिफन्ड वा इन्टरनेट बिलको विवादबाट सुरु भएर प्रायः Fair Trading सम्म पुग्छ।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| Australian Consumer Law | अस्ट्रेलियन कन्ज्युमर लअ | सामान र सेवा किन्दा उपभोक्ता अधिकार जोगाउने कानून |
| refund | फिर्ता | फिर्ता गरेको सामानको पैसा फिर्ता पाउनु (रिफन्ड) |
| warranty | वारेन्टी | निश्चित अवधिसम्म उत्पादन चल्ने वाचा (वारेन्टी) |
| consumer guarantee | उपभोक्ता ग्यारेन्टी | कानून अनुसार उत्पादन स्वीकार्य गुणस्तरको हुनुपर्ने अधिकार |
| major failure | प्रमुख विफलता | उत्पादनलाई असुरक्षित बनाउने गम्भीर समस्या |
| Fair Trading | फेयर ट्रेडिङ | उपभोक्ता उजुरी सम्हाल्ने राज्य सरकारी निकाय |
| ACCC | एसीसीसी | राष्ट्रिय स्तरमा उपभोक्ता कानून लागू गर्ने आयोग |
| receipt | रसिद | भुक्तानी गरेको प्रमाण दिने कागज (रसिद) |
| chargeback | चार्जब्याक | विक्रेताले फिर्ता नदिएमा बैंकमार्फत भुक्तानी फिर्ता |
| cooling-off period | शीतलन अवधि | सम्झौतापछि रद्द गर्न सक्ने छोटो अवधि |
| smart meter | स्मार्ट मिटर | वास्तविक समयमा प्रयोग रेकर्ड गर्ने डिजिटल मिटर |
| energy ombudsman | ऊर्जा ओम्बड्स्म्यान | ऊर्जा कम्पनीसँगको विवाद समाधान गर्ने स्वतन्त्र निकाय |
| food poisoning | खाद्य विषाक्तता | दूषित खाना खाँदा हुने रोग (फुड पोइजनिङ) |
| lien | धारणाधिकार | ऋण नतिरेसम्म सम्पत्ति राख्ने कानूनी अधिकार |
| ABN | एबीएन | अस्ट्रेलियाली व्यवसायको लागि अद्वितीय पहिचान नम्बर |
| small claims tribunal | साना दाबी ट्रिब्युनल | सामान्यतया $25,000 मुनिका साना विवाद हेर्ने निकाय |
| scam | ठगी | पैसा ठग्ने बेइमान चाल (ठगी) |
| ScamWatch | स्क्यामवाच | ठगी बारे जानकारी दिने अस्ट्रेलिया सरकारी वेबसाइट |
आवास र भाडा 19
आवासका संवादमा bond फिर्ता, अवस्था रिपोर्ट, भाडा वृद्धिको सूचना र अपार्टमेन्टको strata शुल्क बारम्बार दोहोरिन्छन्।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| bond | बण्ड | भाडा सम्झौताको सुरुमा तिर्ने जमानत रकम |
| condition report | अवस्था रिपोर्ट | भाडामा बस्दा सम्पत्तिको अवस्था रेकर्ड गर्ने कागजात |
| fair wear and tear | सामान्य खिइराइ | दैनिक प्रयोगबाट हुने सामान्य खिइराइ |
| rent increase | भाडा वृद्धि | घरधनीले भाडा बढाउने काम |
| eviction | निष्कासन | भाडाको घरबाट जबरजस्ती निकालिनु |
| lease | भाडा सम्झौता | घरधनी र भाडावालबीचको कानुनी सम्झौता |
| strata | स्ट्राटा | साझा क्षेत्रहरू भएको सम्पत्ति स्वामित्व प्रणाली |
| stamp duty | मुद्रांक शुल्क | सम्पत्ति किन्दा सरकारलाई तिर्ने कर |
| First Home Owner Grant | फर्स्ट होम ओनर ग्रान्ट | पहिलो पटक घर किन्नेहरूलाई सरकारी अनुदान |
| conveyancer | कन्भेयान्सर | सम्पत्ति स्वामित्व हस्तान्तरणको कानूनी प्रक्रिया सम्हाल्ने विशेषज्ञ |
| LMI | एलएमआई | सम्पत्ति मूल्यको ८०% भन्दा बढी ऋण लिँदा बैंकलाई जोगाउने बीमा |
| offset account | अफसेट खाता | गृह ऋणसँग जोडिएको बचत खाता जसले ब्याज घटाउँछ |
| public housing | सार्वजनिक आवास | कम आय भएकाहरूको लागि सरकारी भाडा आवास |
| rent assistance | भाडा सहायता | भाडा खर्चमा मद्दत गर्न Centrelink भुक्तानी |
| NBN | एनबीएन | अस्ट्रेलियाको राष्ट्रिय ब्रडब्यान्ड नेटवर्क |
| sublease | सबलिज | आफूले भाडामा लिएको सम्पत्ति अरूलाई भाडामा दिने |
| noise abatement order | शोर न्यूनीकरण आदेश | अत्यधिक आवाज घटाउन वा रोक्न दिइने कानुनी आदेश |
| right to quiet enjoyment | शान्त उपभोगको अधिकार | अनुचित बाधा बिना शान्तिपूर्ण बस्ने भाडावालको अधिकार |
| termite inspection | दीमक निरीक्षण | घर किन्नु अघि दीमक क्षतिको जाँच |
बैंकिङ र वित्त 20
वित्तीय संवादमा गृह ऋणको ब्याज दर, नेपाल पैसा पठाउँदाको विनिमय दर, वा फिसिङ ठगीपछि बैंकसँग गरिने कुराकानी आउँछ।
| English | नेपाली | व्याख्या |
|---|---|---|
| savings account | बचत खाता | पैसामा ब्याज पाइने बैंक खाता (बचत खाता) |
| transaction account | लेनदेन खाता | दैनिक जम्मा, झिक्ने र भुक्तानीका लागि बैंक खाता |
| interest rate | ब्याज दर | ऋण वा बचतमा लाग्ने ब्याज दर |
| fixed rate | स्थिर दर | तोकिएको अवधिसम्म नबदलिने ब्याज दर (स्थिर दर) |
| variable rate | परिवर्तनशील दर | समयसँगै बदलिन सक्ने ब्याज दर (परिवर्तनशील दर) |
| mortgage | गृह ऋण | सम्पत्ति किन्नको लागि ऋण |
| deposit | अग्रिम भुक्तानी | घर किन्दा तिर्ने सुरुको रकम, सामान्यतया मूल्यको १०–२०% |
| international transfer | अन्तर्राष्ट्रिय रेमिट्यान्स | अर्को देशमा पैसा पठाउने काम (अन्तर्राष्ट्रिय रकम स्थानान्तरण) |
| exchange rate | विनिमय दर | एक मुद्राको अर्को मुद्रासँगको मूल्य (विनिमय दर) |
| phishing | फिसिङ | विश्वसनीय संस्था भएको बहाना गरी व्यक्तिगत जानकारी चोर्ने ठगी |
| two-factor authentication | दुई-चरण प्रमाणीकरण | लगइन गर्दा थप सुरक्षा चरण, जस्तै फोनमा आउने कोड |
| tax return | कर विवरणी | कर कार्यालयमा पेश गर्ने वार्षिक आय विवरण |
| tax refund | कर फिर्ता | धेरै कर तिरेको भए फिर्ता पाइने रकम (कर फिर्ता) |
| capital gains tax | पूँजी लाभ कर | सम्पत्ति वा शेयर बेचेर भएको नाफामा कर |
| superannuation rollover | सुपर रोलओभर | एउटा पेन्सन कोषबाट अर्कोमा सार्ने |
| FHSS | एफएचएसएस | सेवानिवृत्ति बचत प्रयोग गरी पहिलो घर किन्ने योजना |
| Age Pension | वृद्ध पेन्सन | ६७ वर्ष र माथिका योग्य अस्ट्रेलियनहरूलाई सरकारी भुक्तानी |
| assets test | सम्पत्ति परीक्षण | सरकारी भुक्तानी पाउन सम्पत्ति सीमाभित्र छ कि जाँच |
| feed-in tariff | अतिरिक्त सौर्य बिजुली बिक्री मूल्य | अतिरिक्त सौर्य बिजुली ग्रिडमा पठाउँदा पाउने भुक्तानी |
| financial counsellor | वित्तीय परामर्शदाता | ऋण र वित्त व्यवस्थापनमा निःशुल्क सल्लाह दिने विशेषज्ञ |
बारम्बार सोधिने प्रश्न
NAATI CCL Nepali शब्दभण्डार सूची निःशुल्क हो?
हो, यस पृष्ठका 214 वटै शब्द निःशुल्क छन् र खाता नखोली पढ्न मिल्छ। कुनै भाग लुकाइएको छैन, र दस विषय क्षेत्रकै पूरा सूची यहीँ छ।
Medicare, Centrelink जस्ता नाम नेपालीमा जस्ताको तस्तै भन्दा हुन्छ?
हुन्छ। NAATI को प्रकाशित CCL भाषा-नीति मा नेपालीका लागि छुट्टै प्रावधान छैन र यो General Policies A र B मै जान्छ। General Policy B ले नेपाली वक्ताले नियमित प्रयोग गर्ने अंग्रेजी शब्दलाई भाषाकै चलनको भाग मान्छ। सेवा वा भुक्तानीको नाम अंग्रेजीमै भनेर चाहिएको ठाउँमा छोटो व्याख्या थप्नुहोस्।
NAATI CCL Nepali का लागि कुन-कुन विषयका शब्द पढ्नुपर्छ?
स्वास्थ्य, कानुनी, अध्यागमन, शिक्षा, सामुदायिक तथा सामाजिक सेवा, रोजगारी, बीमा, उपभोक्ता, आवास र वित्त, यी दस क्षेत्रका। NAATI का अनुसार CCL का संवाद यिनै दैनिक विषयमा आधारित हुन्छन्। यहाँका दस विषय क्षेत्र त्यही सूचीलाई अभ्यास गर्न मिल्ने गरी मिलाइएका हुन्।
यो सूची PDF मा पाइन्छ?
पाइन्छ, तर अंग्रेजी साइटमा: NAATI CCL vocabulary पृष्ठबाट निःशुल्क खाताले पूरा सूची PDF मा डाउनलोड गर्न मिल्छ। नेपाली पृष्ठमा भने डाउनलोड नगरीकनै सबै शब्द स्क्रोल गरेर पढ्न मिल्छ।
यी शब्द फ्ल्यासकार्डमा अभ्यास गर्न मिल्छ?
मिल्छ। Lingo Copilot CCL को निःशुल्क खातामा यिनै शब्द फ्ल्यासकार्डका रूपमा छन्, र बिर्सन लागेका शब्द फेरि देखिने गरी दोहोरिन्छन्। कुन विषय क्षेत्र कमजोर छ भन्ने कुरा भने अभ्यास संवादको फिडब्याकले देखाउँछ।
हिन्दी शब्द मिसियो भने अंक काटिन्छ?
यसमा NAATI को छुट्टै नियम छैन, तर जोखिम अर्थ-विकृतिको हो। दबाबमा लेकिन, जरूरत, इलाज वा नौकरी निस्क्यो भने श्रोताले बुझे पनि त्यो नेपाली रूप होइन। अभ्यासमै ‘तर’, ‘आवश्यकता’, ‘उपचार’ र ‘जागिर’ बसाल्नुहोस्। यो व्यावहारिक भाषिक सल्लाह हो, NAATI को प्रकाशित नियम होइन।
शब्द चिनेपछि संवादभित्र राखेर हेर्नुहोस्
निःशुल्क अभ्यास परीक्षामा दुई संवाद आउँछन्, र AI ले हरेक खण्डमा कुन कुरा छुट्यो वा अर्थ कहाँ बाङ्गियो भनेर देखाइदिन्छ।
निःशुल्क अभ्यास सुरु गर्नुहोस्क्रेडिट कार्ड चाहिँदैन। एक पूर्ण अभ्यास परीक्षा र एक अभ्यास सत्र निःशुल्क।